در تبریز، مراسم بزرگداشت دکتر محمدحسن لطفی تبریزی عصر چهارشنبه در بنیاد پژوهشی شهریار تبریز برگزار شد.
در این مراسم که با حضور اساتید فلسفه دانشگاههای تهران و تبریز برگزار شد، جنبههای مختلف شخصیتی و علمی مرحوم محمدحسن لطفی مورد واکاوی قرار گرفت.
حسین مهرنگ، استاد ادبیات دانشگاه تبریز، در این مراسم با بیان اینکه محمدحسن لطفی مانند بسیاری از بزرگان تبریز و آذربایجان مورد بیمهری و کمشناسی قرار گرفته است، گفت: ایشان در طول حیات خود ۲۱ اثر در حوزههای مختلف علمی، بهویژه در حوزه فلسفه، ترجمه یا تألیف کردهاند.
وی با بیان اینکه مجموعه چهار جلدی آثار افلاطون مهمترین اثر مرحوم لطفی است، یادآور شد: جامعه فلسفی ایران مدیون شناخت افلاطون از این استاد است.
فلسفه معاصر مدیون فقیه تبریزی/ محمدحسن لطفی، آغازگر عقلانیت جدید در ایران
مردی که راه را برای آشنایی ایران با فلسفه مدرن هموار کرد
عبدالله نصری، استاد فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی و از همراهان مرحوم محمدحسن لطفی، نیز در این مراسم به تشریح جنبههای مختلف علمی ایشان پرداخت و گفت: اولین و مهمترین ویژگی شخصیت دکتر لطفی را میتوان در این خلاصه کرد که او تکلیف خود را روشن کرده بود.
وی در توضیح این جمله افزود: ایشان در تمام طول زندگی خود به اصول صداقت اخلاقی و فکری پایبند بودند و برخلاف بسیاری از معاصران خود، اندیشه و قلم ایشان تابع شرایط و مقتضیات زمان نبود.
نصری با بیان اینکه مرحوم لطفی پس از انقلاب فعالیتهای خود را بر کار فکری متمرکز کرد، اظهار داشت: ایشان با ترجمه مجموعه چهار جلدی آثار افلاطون به عنوان یکی از مهمترین آثار در حوزه فلسفه، خدمت بزرگی به این حوزه در دانشگاههای کشور کردند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با بیان اینکه مرحوم لطفی قصد دیده شدن نداشت، یادآور شد: کسی که میخواهد دیده شود، نمیتواند اثر بدیع و تأثیرگذار از خود به جا بگذارد و مرحوم لطفی نیز در خلوت و آرامش، آثار ماندگاری خلق کرد.
این استاد فلسفه، ترجمه آثار کارل یاسپرس را یکی دیگر از آثار ماندگار دکتر لطفی برشمرد و افزود: برخی از آثار استاد لطفی، از جمله کتاب اومانیسم، سالهاست که پس از مرگ ایشان منتشر نشدهاند و امیدواریم روزی فرصت انتشار پیدا کنند.
محمدحسن لطفی، دوست قدیمی ایشان، پشتکار و مدیریت زمان را از دیگر ویژگیهای این شخصیت علمی ایرانی خواند و یادآور شد: کثرت و تنوع آثار به جا مانده از این استاد، نشان دهنده توانایی ویژه در استفاده بهینه از تمام عمر ایشان است.
وی ادامه داد: اگرچه مرحوم لطفی استاد دانشگاه نبود، اما امروز پس از گذشت 20 سال از مرگ ایشان، آثار ایشان منبع بسیاری از مقالات دانشگاهی محسوب میشوند.
عبدالله نصری تأکید کرد: در ۸۰ سال گذشته، محمدعلی فروغی و محمدحسن لطفی دو چهره انکارناپذیر در عرصه فلسفه معاصر هستند که راه را برای آشنایی ایران با فلسفه مدرن هموار کردند.
فلسفه معاصر مدیون یک حقوقدان تبریزی است / محمدحسن لطفی، پیشگام عقلانیت جدید در ایران
مرحوم لطفی؛ پیشگام عقلانیت جدید در ایران
علی اصغر محمدخانی، نویسنده و استاد دانشگاه، نیز با بیان اینکه به دلیل مسئولیتهای فرهنگی خود با ۹۰ درصد از اهالی فرهنگ و اندیشه تعامل داشته است، گفت: در میان تمام چهرههای علمی و فرهنگی ایران، آقایان محمدحسن لطفی و عبدالحسین زرینکوب دو چهرهای بودند که با دیگران متفاوت بودند.
وی با اشاره به جایگاه این دو چهره در تاریخ ایران اظهار داشت: مرحوم لطفی در عرصه فلسفه و مرحوم زرینکوب در عرصه ادبیات، تأثیرات انکارناپذیری در عرصه اندیشه و تفکر از خود به جای گذاشتهاند.
محمدخانی با اشاره به اینکه مرحوم لطفی در اصل وکیل دادگستری بود، یادآور شد: مرحوم لطفی در مقام وکیل دادگستری به فلسفه خدمت کرد و استاد موحد، وکیل همکار ایشان، نقش مؤثری در حوزه ادبیات ایفا کردند.
وی با بیان اینکه مرحوم لطفی در دوران ملی شدن صنعت نفت وارد کار سیاسی شد، اما پس از محاکمه دکتر مصدق با دلسردی از این عرصه کنارهگیری کرد، اظهار داشت: ایشان به کار فرهنگی روی آوردند و همزمان با ترجمه کتاب محاکمه سقراط، ترجمه آثار فلسفی را آغاز کردند.
محمدخانی با بیان اینکه مرحوم لطفی به دلیل تسلط به زبانهای آلمانی و انگلیسی، در طول ۴۰ سال فعالیت فرهنگی خود، آثار فلسفی مختلفی را ترجمه کرد، گفت: آثار ایشان برای آشنایی ایرانیان با فلسفه یونان، به ویژه درک فلسفه افلاطون، غیرقابل انکار است.
وی همچنین یادآور شد: ایشان با ترجمه کتاب «پایدیا» که یکی از بهترین آثار فلسفی است، شانزدهمین دوره جایزه کتاب سال ایران را از آن خود کردند.