وی در مورد اصل مشتریمداری در حرفه کتابفروشی اظهار داشت: «در شرایط فعلی، اقداماتی که میتوان برای جذب مخاطب انجام داد محدود است و بیش از هر چیز باید بر حفظ مشتریان دائمی تمرکز کنیم تا این کسب و کار بتواند به فعالیت خود ادامه دهد.»
به گفته وی، یکی از مهمترین ابزارها در این راستا، ایجاد باشگاه مشتریان است؛ سازوکاری که بر اساس میزان خرید و تعداد مراجعه، امتیاز و تخفیفهایی را برای مخاطبان در نظر میگیرد و آنها را به بازگشت برای خرید کتاب تشویق میکند.
بالاپژوه برگزاری برنامههای فرهنگی مانند جشن امضا، جلسات نقد کتاب و رونمایی از آثار تازه منتشر شده را از جمله راهکارهای مؤثر برای جذب مخاطب دانست و ادامه داد: «این برنامهها میتواند کتابفروشی را به یک فضای فرهنگی پویا تبدیل کند و مخاطبان را درگیر تجربیات جدیدی فراتر از یک خرید ساده کند.»
مدیر کتابفروشی مشهد افزود: «در کتابفروشیها کارشناسانی وجود دارند که میتوانند با توجه به نیاز، سن، سلیقه و سطح اطلاعات مخاطبان، پیشنهادهای دقیقتری ارائه دهند؛ با این حال، استفاده از مشاوره فروشندگان نسبت به گذشته کاهش یافته است.»
بالاپژوه اظهار داشت: «در حال حاضر به دلیل فشارهای اقتصادی، اکثر خوانندگان کتاب با هدف مشخصی وارد کتابفروشیها میشوند؛ کتابی را که از قبل انتخاب کردهاند، خریداری میکنند و میروند. در گذشته مخاطبان زمان بیشتری را صرف جستجو، مقایسه و حتی مشاوره با فروشنده میکردند و گاهی چندین عنوان پیشنهادی را بررسی و خریداری میکردند. اما امروزه به ندرت پیش میآید که مشتری توانایی یا تمایل به خرید چندین کتاب را داشته باشد. وضعیت مالی به گونهای است که مخاطب نمیتواند ریسک کند یا خریدهای متنوعی انجام دهد و معمولاً فقط به سراغ کتابی میرود که از قبل در مورد آن تصمیم گرفته است.»
وی با بیان اینکه حرفه کتابفروشی در وضعیت مالی خوبی نیست، گفت: از یک سو قیمت کتاب به موضوعی تعیینکننده برای مخاطبان تبدیل شده است و از سوی دیگر، حاشیه سود کتابفروشان پایین و هزینههای جاری، از اجاره گرفته تا حقوق پرسنل و سایر هزینهها، بالاست. در چنین شرایطی، امکان ارائه تخفیفهای زیاد وجود ندارد و کتابفروشان مجبورند با حداقل حاشیه سود فعالیت کنند.
بالاپژوه با اشاره به دشواریهای ادامه فعالیت کتابفروشیها گفت: در گذشته در سال جاری، فشار زیادی بر این بخش وارد شده و بسیاری از کتابفروشیها با مشکلات جدی مواجه هستند. فروش صرف کتاب در شرایط فعلی توجیه اقتصادی ندارد و پاسخگوی هزینههای روزمره نیست. به همین دلیل، برخی از کتابفروشیها برای حفظ تعادل مالی خود مجبورند علاوه بر کتاب، محصولات دیگری مانند لوازم التحریر نیز ارائه دهند.
وی افزود: قیمت کتاب افزایش یافته است و به همین دلیل اولویت خود را در سبد خرید بسیاری از خانوادهها از دست داده است. افزایش هزینههای زندگی و کاهش قدرت خرید مردم، پولی برای خرید کالاهای فرهنگی باقی نگذاشته است. اگر این روند ادامه یابد، آینده کتابفروشیها چندان روشن به نظر نمیرسد و احتمال تعطیلی برخی از واحدهای کوچک و حتی بزرگ وجود دارد.