پشت زیک
پشت زیک نوعی خمیر کنجدی و یکی از خوشمزهترین شیرینیهای مازندران است. نام این شیرینی از پرندهای به نام زیک گرفته شده است که بالهایی دقیقاً شبیه به این شیرینی دارد. مواد اصلی این شیرینی شکر و کنجد است. برای تهیه آن، کنجد را شسته و تفت میدهند، سپس شکر را در ظرفی ریخته و روی شعله ملایم قرار میدهند تا آب شود و قهوهای شود. پس از آن، کنجد را اضافه میکنند و در نهایت مواد به دست آمده را در سینی ریخته، پهن میکنند و چند دقیقه بعد با چاقو برش میدهند. گردو، کره، عسل، زعفران و هل نیز در دستورهای مختلف پخت استفاده میشود. این نوع شیرینی در مجالس و همراه با چای سرو میشود.
آغوزنون
شب یلدا و بهانهای دیگر برای دورهمیهای ایرانی! لذت بردن از این جشن باستانی بدون شیرینی کامل نیست. با وجود آداب و رسوم ملی، در چنین شبی، هر منطقه از این سرزمین کهن، فرهنگها و عادات خاص خود را در میان سنتهای ثابت شب یلدا گنجانده است. یکی از محبوبترین کارهایی که در این شب انجام میدهیم، تهیه غذاهای خانگی خوشمزه است که اغلب توسط زنان محترم انجام میشود. استان مازندران با فرهنگ غنی خود، شیرینیهای خوبی دارد. آغوزنون یا آغوزکانا یکی دیگر از شیرینیهای سنتی این استان است که از آرد گندم، شیر، تخممرغ، شکر، کنجد و گردو تهیه میشود. این نوع شیرینی معمولاً در شب یلدا طرفداران زیادی دارد. این خوراکی خوشمزه به دو روش مختلف تهیه میشود. یکی به صورت خام که به آن پیس گنده میگویند و دیگری به آن خمیر زرده تخممرغ اضافه میشود که به آن کنجی یا آغوزنون میگویند. از دیگر موادی که در روشهای مختلف پخت استفاده میشود، میتوان به آرد برنج اشاره کرد. شیرینی مذکور به دلیل وجود دانه کنجد در مواد اولیه آن، سرشار از مواد مغذی و معدنی (فسفر، کلسیم، آهن، ویتامین D) است. در مازندران، این نوع شیرینی بیشتر توسط زنان عزیز و گاهی به روش سنتی در تنور تهیه میشود.
برنج با رشته
گاهی اوقات میتوان غذاها و شیرینیهای بسیار خوشمزهای را با مواد اولیه بسیار ساده تهیه کرد. در تمام نقاط ایران عزیز، به ویژه استان سرسبز مازندران، کمبودی از این قبیل غذاها و شیرینیها وجود ندارد. به لطف زنان این استان، میتوانید از طعم لذیذ این غذاها لذت ببرید. رشته به رشته، شیرینی سنتی و معروف مازندرانی است که طعم خوبی دارد. زنان مازندرانی برای تهیه این شیرینی از مواد اولیهای مانند پودر قند، گردو، هل، رشته (تهیه شده از آرد برنج) و روغن استفاده میکنند. همچنین از شکر، آب و زعفران برای تهیه شربت مخصوص این شیرینی استفاده میکنند.
آب دندون
سنتهای ازدواج در بین اقوام مختلف ایرانی به روشهای مختلفی برگزار میشود. فرهنگ غذایی هر نقطه از ایران تا حد زیادی بر مراسم و جشنهای عروسی همان منطقه تأثیر گذاشته است. استان مازندران نیز از این قاعده مستثنی نیست. آب دندون یکی دیگر از شیرینیهای بسیار معروف این منطقه از کشورمان است که منسوب به مردم آملی است و طرفداران زیادی دارد. این شیرینی به دلیل تردی فوقالعادهاش به این نام خوانده میشود، زیرا پس از قرار دادن آن در دهان، به سرعت آب میشود. البته طبق یک روایت، نام اصلی آن باب دندون بوده است. شیرینی مذکور در این استان برای جشنهای عروسی و در اندازههای بزرگ پخته میشود، سپس به همراه خریدهای عروسی در سینیهای بزرگ (دوری) قرار داده شده و برای خانواده عروس ارسال میشود. این هدیه را خنچ یا کَلَبار (کیسه) عروس مینامند. چنین مراسمی هنوز هم در بین برخی از خانوادههای سنتی این استان دیده میشود. علاوه بر این، آب دندون برای جشن نوروز و در اندازههای کوچک نیز پخته میشود. آب دندون ظاهری کمی متفاوت، شبیه به نان برنجی دارد. برای تهیه این نوع شیرینی از موادی مانند روغن، پودر قند، زرده تخم مرغ، پودر هل، وانیل، آرد سفید، آرد برنج، بیکینگ پودر و دانه خرفه استفاده میشود. علاوه بر این، ماندگاری طولانی این شیرینی امکان خوردن آن را تا چند روز آینده فراهم میکند. همچنین میتوان انواع شیرینی دنداندرد را با استفاده از زعفران، گردو یا نارگیل تهیه کرد.
قماق
خب، اگر شما هم جزو آن دسته از افرادی هستید که از قند خون و بیماریهای مرتبط با آن رنج میبرید، حتماً تا اینجای مقاله از خواندن این مطلب ناامید شدهاید! اما بهتر است کمی صبر کنید. درست است که مقاله در مورد شیرینی است، اما همه شیرینیها نباید شیرین باشند! قماق یکی از معدود شیرینیهایی است که در تهیه آن از شکر استفاده نمیشود. قماق را میتوان به عنوان یک میان وعده کامل مصرف کرد. برای پخت این شیرینی از آرد گندم، گردو، تخم مرغ، جعفری، شنبلیله، شوید، پیاز و کره استفاده میشود. در روش سنتی، برای برشته شدن دو طرف شیرینی، ظرف را با درب یا ظرف دیگری پوشانده و آن را با زغالهای داغ پر میکنند تا حرارت از همه طرف به مواد در حال پخت برسد.