عناب
استان خراسان جنوبی به عنوان بزرگترین تولیدکننده عناب در کشور، بیش از ۹۵ درصد از کل سطح زیر کشت این محصول را به خود اختصاص داده است. کشت عناب به دلیل سازگاری این میوه با شرایط اقلیمی منطقه، از دیرباز در بسیاری از نواحی این استان رواج داشته است. برای حدود ۹۵۰۰ خانوار کشاورز در این استان، تولید عناب منبع اصلی درآمد محسوب میشود. فصل برداشت این محصول در مناطق پست و گرمتر استان از اوایل مردادماه و در روستاهای کوهستانی از اوایل مهرماه آغاز میگردد.
زرشک
ایران بزرگترین تولیدکننده زرشک در جهان است؛ در داخل کشور، شهرستان قائنات در استان خراسان جنوبی — که ۹۷ درصد از اراضی زیر کشت این محصول را در خود جای داده است — ۹۵ درصد از کل تولید ملی را تأمین میکند. برداشت زرشک در ماه مهر آغاز میشود. از آنجا که درختچه زرشک خاردار است، برداشت آن کاری بسیار دشوار بوده و نیازمند مشارکت تمام اعضای خانواده است. زرشک بیدانه قائنات یکی از سوغاتهای محبوب استان خراسان جنوبی به شمار میرود.
زعفران
این گیاه با رنگی درخشان و گیرا، بومی ایران است و به دلیل محدودیتهایی که در کشت و تولید آن وجود دارد، محصولی غذایی بسیار ارزشمند و گرانقیمت محسوب میشود. از آنجا که زعفران در مناطق کویری کشت میشود، به آن لقب «طلای سرخ کویر» دادهاند. ایران در تولید زعفران رتبه نخست جهان را در اختیار دارد و بیش از ۹۰ درصد از کل تولید جهانی را تأمین میکند. استان خراسان جنوبی پس از استان خراسان رضوی، دومین تولیدکننده بزرگ زعفران در ایران است و سابقهای بیش از ۷۰۰ سال در کشت این محصول دارد. کیفیت زعفران این استان (از نظر عطر و رنگدهی) نسبت به زعفران خراسان رضوی برتر است و شهرستان قائنات در این استان، به عنوان «پایتخت زعفران جهان» شناخته میشود.
انار
شهرستان فردوس در استان خراسان جنوبی یکی از تولیدکنندگان عمده انار در ایران است و پس از شهرستانهای ساوه (استان مرکزی) و نیریز (استان فارس)، رتبه سوم را در کشور به خود اختصاص داده است. کشت گسترده انار در این منطقه منجر به شکلگیری صنایع محلی شده است که عمدتاً بر محور این میوه استوار هستند. ارقام گوناگونی از انار در باغهای شهرستان فردوس پرورش مییابند که از آن جمله میتوان به «شیشهکپ»، «شهوار»، «شلغمی» و «سیاهدانه یزدی» اشاره کرد.
مشهورترین و باکیفیتترین رقم انار در شهرستان فردوس، انار «شیشهکپ» است که جایگاه ویژهای در صادرات انار کشور دارد؛ بهطوری که بیش از ۸۰ درصد از تولید سالانه آن به مقاصدی همچون اسپانیا، ژاپن، کره جنوبی و کشورهای حوزه خلیج فارس صادر میشود. انار شیشهکپ دارای پوستی صاف و قرمز و دانههایی به رنگ قرمز تیره است و طعمی دلپذیر و ملس (ترش و شیرین) دارد. این رقم در مقایسه با سایر ارقام، کمتر دچار ترکخوردگی میشود؛ ویژگیای که موجب ماندگاری بیشتر و قابلیت بالای آن برای انبارداری میگردد.