آذربایجان (در فارسی باستان، آذربادگان) یکی از بزرگترین و پرجمعیتترین مناطق شمال غربی ایران است.
از نظر جغرافیایی، آذربایجان در منطقه شمال غربی ایران، در میان کوههای بلند و دشتهای حاصلخیز واقع شده است. دریاچه ارومیه نیز در این منطقه قرار دارد. تبریز بزرگترین شهر و مرکز این استان است و در قرن سیزدهم در دوران حکومت مغولها و در قرن پانزدهم در دوران قراقویونلوها پایتخت ایران بوده است.
شهر تبریز به خاطر بناهای تاریخی خود مانند مسجد کبود و بازار سرپوشیده که مرکز نفیسترین فرشهای دستباف و جواهرات گرانقیمت است، شناخته میشود. از دیگر جاذبههای گردشگری این شهر میتوان به پارک ائل گلی اشاره کرد که ساختمان اصلی آن در وسط یک برکه بزرگ واقع شده است.
در ۹۰ مایلی جنوب تبریز، شهر مراغه قرار دارد که دارای بناهای تاریخی بینظیری است که در دوران سلطنت هولاکوخان، پسر چنگیزخان مغول، ساخته شدهاند. ویرانههای تخت سلیمان، یک میراث جهانی یونسکو، نیز در دامنه کوه، مجاور دریاچه، در جنوب غربی مراغه واقع شده است.
دیوارهای سنگی عظیم و بقایای ۳۸ برج ساخته شده توسط ساسانیان در قرن هفتم نیز در این منطقه دیده میشود. شهر اردبیل نیز در ۱۳۰ کیلومتری تبریز واقع شده و به خاطر مقبره شیخ صفی الدین اردبیلی، فیلسوف مشهور قرن چهاردهم، مشهور است.
شاه اسماعیل صفوی، بنیانگذار سلسله صفوی، از نوادگان او بود و این سلسله به نام شیخ صفی نامگذاری شد. کلیسای سنت تادئوس، معروف به کلیسای سیاه، در ۱۳ مایلی شهر ماکو واقع شده و به عنوان یک کلیسای قدیمی برای اقلیت ارمنی ایران از اهمیت زیادی برخوردار است.
بنای معروف سلطانیه، در ۲۵ مایلی جنوب شرقی زنجان، یک میراث جهانی یونسکو است و یکی از بناهای تاریخی منحصر به فرد ایران محسوب میشود.