این کتاب حاوی مقالات مهمی درباره متون زرتشتی است.اوستا کتاب یکدستی نیست و محققان زرتشتی تحقیقات مفصلی درباره چگونگی تدوین این کتاب نوشتهاند و مطالعات جدید نیز دیدگاه محققان را تغییر داده است. تحلیل الفبای اوستا نشان میدهد که این خط در دوره ساسانی اختراع شده است.
علی دهباشی در مقدمه کتاب نوشته است: «سرزمین ما ایران زادگاه دین زرتشتی است و دین رسمی ایرانیان در دوران باستان زرتشتی بوده است. پس از غلبه یونانیان، دین زرتشتی مورد هجوم عناصر یونانی و سامی قرار گرفت. تغییراتی که در مذهب زرتشت اتفاق افتاد از دوران هخامنشی آغاز شد و به مرور زمان دچار تحول شد. در دوران حمله اسکندر آماج حملات سپاهیان اسکندر قرار گرفت و در دوران سلطنت ساسانیان مجددا تغییراتی تازه در این آیین رخ داد و در همین دوران است که به اوج نفوذ و قدرت خود رسید.
بنا بر روایات تاریخی زرتشت دهقانزادهای بوده است که در شمال غرب ایران متولد شده است. در پانزده سالگی به تعلیمات درخشانی دست یافت. روایات اغراقآمیزی درباره او وجود دارد که عاری از حقیقت است. دینی که زرتشت بهوجود آورد یک آیین اخلاقی بود که مبنای ادیان توحیدی گذشته بود. وی خدای واحد و یکتا را «اهورامزدا» نام داد. در واقع زرتشت با توجه به موقعیت اجتماعی خود این نامگذاری را انجام داد. اساس این آیین بر روی این اصل استوار شده است که در صحنه زندگی درونی انسانها عرصه میدان نبرد دائمی بین خیر و شر است و در متون زرتشتی تفاسیر گوناگونی از خیر و شر ارائه شده است.
در دین زرتشتی ابتدا سلسله مراتب مقامات مذهبی به شکل امروزی وجود نداشت. در آیین اولیه زرتشتی هر فردی در تمام رفتار و کردار خود آزاد بوده و احکام اخلاقی را اجرا میکرده است. بعدها قوانینی در ابعاد گسترده در این دین تدوین شده که قابل بررسی است. پس از ظهور اسلام گروهی از زرتشتیان به هند مهاجرت کردند و در سواحل غربی این کشور مستقر شدند و به پارسیان هند شهرت یافتند. پارسیان هند بخش مهمی از «اوستا» را از متن پهلوی به سانسکریت ترجمه کردند. زرتشتیان از سال ۱۶۴۰ شهر بمبئی را مرکز خود قرار دادند و در جامعه هند نفوذ فراوان پیدا کردند.»
دیدی نو از پیامبری کهن
علی دهباشی
ایدئولوژی جامعه ماد نوشته فریدون شایان، فرهنگ ایران باستان خاوری نوشته اونا کار کلیما و عیسی شهابی، زادن زرتشت نوشته دکتر احسان یارشاطر، چکیدهای از زندگی اساطیری زرتشت نوشته ژاله آموزگار و احمد تفضلی، زندگی زرتشت نوشته دکتر مهرداد بهار و دکتر محمد معین، مدرک تازهای مربوط به زندگی زرتشت نوشته سیدحسن تقیزاده و احمد آرام، زرتشت در تاریخ نوشته هنریک بنیزیگ و سیفالدین نجمآبادی، چهره زرتشت در شاهنامه فردوسی نوشته ظاهر امراری، زمان زرتشت نوشته استاد ابراهیم پورداود، ذبیح بهروز و سید حسن تقیزاده، درباره مبدا گاهشماری زرتشتی نوشته همایون صنعتیزاده، دین مزدیسنی یا زرتشتی نوشته دکتر محمدجواد مشکور، دین زرتشتی نوشته هیوم و عبدالرحیم گواهی، زرتشت و دین او و آیین زرتشت نوشته استاد ابراهیم پورداود، زرتشت پیامبر نوشته والتر هینس و عبدالرحمن صدریه، زرتشت و تعلیم او و ساسانیان و آیین زرتشت نوشته دکتر عبدالحسین زرینکوب، دیدی نو از دینی کهن نوشته دکتر فرهنگ مهر، آتش زرتشت نوشته کیخسرو شاهرخ، یشت چیست؟ نوشته علیاکبر جعفری بخشی از مقالات کتاب را دربردارد.
کیان در گاتاها و یشتها، نوشته کریستن سن و ذبیحالله صفا، پیشگوییهای زرتشت نوشته صادق هدایت، تاملات زرتشتیان درباره پیشگویی رستاخیز و معادشناسی زرتشتی بنا بر متون فارسی میانه نوشته تورج دریایی و مهرداد قدرت دیزجی، کیش زرتشت و اسلام نوشته مری بویس و همایون صنعتیزاده، برای روان انتقال اندیشههای زرتشتی به اسلام نوشته شاکه و مرتضی ثاقبفر، خوراکهای آیینی و سنتی زرتشتیان در ایران نوشته مهوش سروشیان، لباس زرتشتیان ایران نوشته سیمین دانشور، توضیح چند واژه آیین زرتشت دکتر جهانگیر اوشیدری، تاریخچه واژه گبر نوشته گارنیک آساطوریان، اهورامزدا در ارمنستان نوشته دکتر پرویز رجبی، مقام زن در اوستا نوشته موبد رستم شهزادی، زرتشت و ایرانشناسان این روزگار نوشته دکتر فتحالله مجتبایی، راهنمای انتقادی و کتابشناختی دین زرتشتی نوشته پانائیتو و حسن رضایی باغبیدی، تاثیر جهانبینی زرتشت بر شعر و ادب عرفان پارسی نوشته توران شهریاری از دیگر مقالههای کتاب است.